ΕΡΩΤΗΣΗ

Αθήνα, 2 Φεβρουαρίου 2026

Προς: Τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας
Τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών
Τον Υπουργό Εσωτερικών
Τον Υπουργό Ανάπτυξης

Θέμα: “Χωροθέτηση και περιβαλλοντικοί όροι εγκατάστασης Κέντρων Δεδομένων (Data Centers) στον Δήμο Σπάτων-Αρτέμιδος”

Κύριοι Υπουργοί,

Τα τελευταία έτη παρατηρείται έντονη επενδυτική δραστηριότητα εγκατάστασης Κέντρων Δεδομένων (Data Centers) στην Ανατολική Αττική και ειδικότερα στον Δήμο Σπάτων-Αρτέμιδος. Η ψηφιακή μετάβαση και η ανάπτυξη σύγχρονων υποδομών αποτελούν αναγκαία και θεμιτή κατεύθυνση για τη χώρα, ωστόσο η υλοποίησή τους οφείλει να πραγματοποιείται με πλήρη και αυστηρό σεβασμό στη νομοθεσία για την προστασία του περιβάλλοντος, της δημόσιας υγείας και της ποιότητας ζωής των κατοίκων.

Στην ευρύτερη περιοχή των Σπάτων-Αρτέμιδος χωροθετούνται ή κατασκευάζονται ταυτόχρονα τουλάχιστον τρία μεγάλης κλίμακας έργα Data Centers (Olive – 80 MW, Microsoft- 25 MW, ΔΕΗ – 12,5 MW, με ήδη δημοσιευμένη προοπτική επέκτασης στα 25 MW), σε μικρή ακτίνα μεταξύ τους και σε άμεση γειτνίαση με κατοικίες, σχολικές μονάδες και παιδικούς σταθμούς. Η συγκέντρωση αυτή ιδιαίτερα ενεργοβόρων, συνεχούς λειτουργίας και υψηλής όχλησης εγκαταστάσεων δημιουργεί σοβαρά ζητήματα θορύβου, ενεργειακής και υδατικής επιβάρυνσης, κινδύνων ασφάλειας και, κυρίως, σωρευτικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων, τα οποία δεν φαίνεται να έχουν αξιολογηθεί ενιαία και
ολοκληρωμένα.

Δεν τίθεται ζήτημα αντίθεσης στην ανάπτυξη ή στην εγκατάσταση Data Centers ως υποδομών της ψηφιακής οικονομίας. Τίθεται, όμως, μείζον ζήτημα τήρησης της περιβαλλοντικής και πολεοδομικής νομοθεσίας, επάρκειας και πληρότητας των μελετών, συμμόρφωσης με τα νόμιμα όρια όχλησης και ουσιαστικής εκτίμησης της φέρουσας ικανότητας μιας περιοχής που ήδη εμφανίζει χαρακτηριστικά υδατικού στρες, αυξημένο κίνδυνο πυρκαγιών και επιβαρυμένο τοπικό ενεργειακό δίκτυο.

Το έργο «Data Center Olive» αποτελεί το μεγαλύτερο και πλέον ενεργοβόρο έργο της περιοχής. Σύμφωνα με την πρόσφατη Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αττικής (ΑΔΑ: 6ΜΣΡΟΡ1Κ-Ν1Θ), το έργο έχει συνολική εγκατεστημένη ηλεκτρική ισχύ 80 MW, κατατάσσεται στην κατηγορία Α2 και περιλαμβάνει, πέραν των δύο διώροφων κτιρίων Κέντρων Δεδομένων, υπέργειο υποσταθμό υψηλής τάσης 150 kV / 80 MVA, σαράντα (40) εφεδρικές γεννήτριες ντίζελ, σαράντα (40) ψύκτες και δεκατέσσερις (14) μονάδες διαχείρισης αέρα (AHU), δηλαδή εξοπλισμό συνεχούς λειτουργίας με αυξημένες εκπομπές θορύβου και ενεργειακό αποτύπωμα.

Κατά τη διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης υποβλήθηκε αρχική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ), ακολούθως συμπληρωματικά στοιχεία μετά τη δημόσια διαβούλευση, ενώ ο Δήμος Σπάτων-Αρτέμιδος, η Υπηρεσία Δόμησης Σπάτων, καθώς και φορείς της τοπικής κοινωνίας διατύπωσαν τεκμηριωμένες αντιρρήσεις επί της μελέτης. Το Δημοτικό Συμβούλιο Σπάτων-Αρτέμιδος με την υπ’ αρ.
198/1-12-2025 απόφασή του απέρριψε ομόφωνα τόσο την αρχική όσο και τη συμπληρωματική ΜΠΕ, ενώ το Περιφερειακό Συμβούλιο Αττικής γνωμοδότησε θετικά κατά πλειοψηφία, επιβάλλοντας ωστόσο πρόσθετους όρους, κατόπιν εντοπισμού σοβαρών παρατυπιών και ελλείψεων στη μελέτη από τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Κομβικό ζήτημα αποτελεί ο θόρυβος. Όλοι οι αρμόδιοι φορείς, συμπεριλαμβανομένων της ΥΔΟΜ, του Δήμου και υπηρεσιών της Περιφέρειας Αττικής, επισημαίνουν ότι η περιοχή χωροθέτησης έχει σαφώς αστικές επιτρεπόμενες χρήσεις και ότι το νόμιμο ανώτατο όριο θορύβου ανέρχεται στα 50 dB. Παρ’ όλα αυτά, η επενδύτρια εταιρεία είχε αιτηθεί την έγκριση μελέτης που προβλέπει εκπομπές έως 65 dB, όριο που επιτρέπεται αποκλειστικά σε βιομηχανικές περιοχές, οι οποίες δεν υφίστανται στον Δήμο Σπάτων-Αρτέμιδος. Η ίδια η απόφαση της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αττικής, αν και απαιτεί ρητά την τήρηση των ορίων του Π.Δ. 1180/81 και την εφαρμογή προγράμματος παρακολούθησης θορύβου από πιστοποιημένο φορέα, δεν τεκμηριώνει επαρκώς πώς θα διασφαλιστεί η συμμόρφωση αυτή σε
συνθήκες πλήρους και συνεχούς λειτουργίας του συνόλου του εξοπλισμού.

Επιπλέον, η απόφαση της Αποκεντρωμένης Διοίκησης ζητεί, στο πλαίσιο της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, τη μη διατάραξη της ακουστικής άνεσης ευαίσθητων αποδεκτών, όπως σχολεία και παιδικοί σταθμοί που βρίσκονται σε μικρή απόσταση από το έργο. Ωστόσο, η ΜΠΕ δεν τεκμηριώνει επαρκώς πώς θα επιτευχθεί η ουσιαστική προστασία των ευαίσθητων αυτών χρήσεων.

Περαιτέρω, από τη ΜΠΕ απουσιάζει ουσιαστική αποτίμηση των σωρευτικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων από τη συνδυασμένη λειτουργία και των άλλων δύο Data Centers που κατασκευάζονται στην ίδια περιοχή. Δεν συνεκτιμώνται επαρκώς ο αθροιστικός θόρυβος, η συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, η επιβάρυνση του τοπικού δικτύου, οι ανάγκες σε νερό για ψύξη σε συνθήκες λειψυδρίας, καθώς και οι κίνδυνοι θερμικού φορτίου και πυρκαγιάς.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η πρόβλεψη κατασκευής υπέργειου ιδιωτικού υποσταθμού ηλεκτρικής ενέργειας σε απόσταση μικρότερη των 100 μέτρων από σχολικό χώρο, τη στιγμή που ο ΔΕΔΔΗΕ καταργεί αντίστοιχους υποσταθμούς εντός αστικού ιστού για λόγους ασφάλειας και προστασίας της δημόσιας υγείας.

Για το Data Center της ΔΕΗ έχει κατατεθεί αίτηση ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας, με την οποία αμφισβητείται η Κοινή Υπουργική Απόφαση που επιτρέπει τη χωροθέτηση Data Centers ισχύος μικρότερης των 20 MW χωρίς υποχρέωση εκπόνησης πλήρους Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων. Επισημαίνεται ότι το ισχύον θεσμικό πλαίσιο δεν διασφαλίζει την επαρκή προστασία των ευαίσθητων αποδεκτών και της ποιότητας ζωής σε αστικές περιοχές, ενώ ζητείται η ακύρωση της άδειας του συγκεκριμένου έργου, καθώς βασίζεται σε ελλιπή περιβαλλοντικό έλεγχο. Ομοίως αναφέρεται ακυρότητα της προέγκρισης, με βάση την οποία υλοποιήθηκε το μεγαλύτερο μέρος του έργου, χωρίς να έχουν κατατεθεί Πρότυπες Περιβαλλοντικές Δεσμεύσεις.

Από τα ανωτέρω αναδεικνύονται κρίσιμα ζητήματα δημόσιου ενδιαφέροντος που αφορούν την εφαρμογή διαφορετικών ορίων θορύβου σε περιοχές με σαφή αστικά χαρακτηριστικά, την απουσία ουσιαστικής ανάλυσης σωρευτικών επιπτώσεων από πολλαπλά έργα υψηλής ενεργειακής και περιβαλλοντικής όχλησης, τη φέρουσα ικανότητα της περιοχής σε επίπεδο ενέργειας, ύδατος, θορύβου και κοινωνικών υποδομών, καθώς και την ανάγκη επικαιροποίησης του θεσμικού πλαισίου για τα Data Centers ώστε να αποφεύγεται η καταστρατήγηση της περιβαλλοντικής νομοθεσίας μέσω τεχνητής κατάτμησης έργων.

Παράλληλα, κρίνεται αναγκαίο να διευκρινιστεί τι είδους αντισταθμιστικά οφέλη προτίθεται να προβλέψει η πολιτεία ή η επενδύτρια εταιρεία για την τοπική κοινωνία, προκειμένου να μετριαστούν οι επιπτώσεις από τη λειτουργία των έργων. Τέτοια οφέλη θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν τη χρηματοδότηση ή υποστήριξη σχολικών και πολιτιστικών υποδομών, την ενίσχυση του πράσινου αστικού ιστού και των χώρων αναψυχής, τη βελτίωση της τοπικής κυκλοφορίας και των υποδομών μεταφορών, την υποστήριξη πρωτοβουλιών εξοικονόμησης ενέργειας ή τοπικών έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, καθώς και τη δημιουργία θέσεων εργασίας για κατοίκους της περιοχής με κατάλληλη εκπαίδευση και ασφάλιση. Η σαφής πρόβλεψη και δέσμευση για αυτά τα μέτρα θα μπορούσε να ενισχύσει την κοινωνική αποδοχή των έργων και να περιορίσει τις αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής των κατοίκων.

Κατόπιν των ανωτέρω,

Ερωτάσθε κ.κ Υπουργοί:
1. Προτίθεται το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να διασφαλίσει ότι σε αστικές και περιαστικές περιοχές, όπως ο Δήμος Σπάτων-Αρτέμιδος, θα εφαρμόζεται αυστηρά το ανώτατο όριο θορύβου των 50 dB και δεν θα εγκρίνονται μελέτες που προβλέπουν όρια βιομηχανικής περιοχής των 65 dB;
2. Με ποια διαδικασία και βάσει ποιων κριτηρίων αξιολογήθηκαν, αλλά τελικώς αγνοήθηκαν, η ομόφωνη απορριπτική απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Σπάτων–Αρτέμιδος (απόφαση 198/1-12-2025), η αρνητική γνωμοδότηση της ΥΔΟΜ Σπάτων, καθώς και οι τεκμηριωμένοι περιβαλλοντικοί όροι που έθεσαν οι αρμόδιες υπηρεσίες της Περιφέρειας Αττικής ως προϋποθέσεις για τη θετική εισήγησή τους κατά την έκδοση της ΑΕΠΟ του έργου “Data Center Olive”; (ΑΔΑ: 6ΜΣΡΟΡ1Κ-Ν1Θ)
3. Προτίθεστε να θεσπίσετε υποχρεωτική και ενιαία εκτίμηση σωρευτικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων για περιοχές όπου χωροθετούνται πολλαπλά Data Centers ή άλλα έργα υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης;
4. Πώς διασφαλίζεται στην πράξη η προστασία ευαίσθητων αποδεκτών, όπως σχολεία, παιδικοί σταθμοί και κατοικίες, από τον συνεχή θόρυβο, τα ηλεκτρομαγνητικά πεδία και τις λοιπές οχλήσεις που συνδέονται με τη λειτουργία Data Centers;
5. Υπάρχει πρόβλεψη για επανεξέταση της Κοινής Υπουργικής Απόφασης που επιτρέπει την εγκατάσταση Data Centers ισχύος κάτω των 20 MW χωρίς πλήρη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, ώστε να διασφαλίζεται ουσιαστικός περιβαλλοντικός έλεγχος σε αστικές περιοχές;
6. Προβλέπονται ή σχεδιάζονται αντισταθμιστικά οφέλη ή ειδικά μέτρα προστασίας υπέρ των τοπικών κοινωνιών που επιβαρύνονται από τη χωροθέτηση και λειτουργία μεγάλης κλίμακας Data Centers;
7. Πώς αξιολογείται από τα αρμόδια Υπουργεία η φέρουσα ικανότητα της περιοχής των Σπάτων-Αρτέμιδος σε σχέση με τη συγκέντρωση ενεργοβόρων υποδομών και ποια μέτρα σχεδιάζονται για την αποφυγή περαιτέρω υποβάθμισης της ποιότητας ζωής των κατοίκων;

Οι ερωτώντες βουλευτές

Μανώλης Χριστοδουλάκης

Αναστάσιος Νικολαΐδης

Γιώργος Νικητιάδης