ΕΡΩΤΗΣΗ

Αθήνα, 4 Ιουνίου 2026

Προς: Τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

            Τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

            Τον Υπουργό Προστασίας του Πολίτη

            Τον Υπουργό Εσωτερικών

Θέμα: “Εκτεταμένη δηλητηρίαση ζώων και ανεξέλεγκτη χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων”

Κύριοι Υπουργοί,

Η χώρα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ένα ιδιαίτερα σοβαρό και διαρκώς διογκούμενο φαινόμενο περιβαλλοντικής εγκληματικότητας, το οποίο συνδέεται με τη συστηματική χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων και την ανεξέλεγκτη διακίνηση τοξικών ουσιών. Το φαινόμενο αυτό πλήττει οριζόντια την ελληνική πανίδα, τόσο στα αστικά περιβάλλοντα όσο και στην ύπαιθρο, με άμεσες συνέπειες για τα ζώα συντροφιάς, την άγρια ζωή αλλά και τη δημόσια υγεία.

Πρόσφατα, η κοινή γνώμη συγκλονίστηκε από τη μαζική εξόντωση 21 σκύλων στον Βάβδο Χαλκιδικής (19/04/2026), ενώ εξίσου ανησυχητικές είναι οι επαναλαμβανόμενες καταγγελίες για ρίψη φόλας σε γειτονιές και αγροτικές περιοχές, όπου αδέσποτα και δεσποζόμενα ζώα βρίσκουν φρικτό θάνατο. Παράλληλα, νέα σοβαρή καταγγελία αφορά μαζική δηλητηρίαση σκύλων στην Αγία Τριάδα Αλμυρού Μαγνησίας, σύμφωνα με το Φιλοζωικό Σωματείο Νέας Αγχιάλου Βόλου, όπου μέχρι σήμερα έχουν εντοπιστεί νεκρά περισσότερα από 20 ζώα, με τις αθώες ψυχές να βρίσκονται για ακόμη μία φορά θύματα δηλητηρίασης.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν και τα περιστατικά που αφορούν την άγρια πανίδα. Σύμφωνα με περιβαλλοντικές οργανώσεις, όπως η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, το πρόσφατο περιστατικό στο Εθνικό Πάρκο Δαδιάς, με τη δηλητηρίαση 12 σπάνιων Μαυρόγυπων εκ των οποίων οι 9 κατέληξαν, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της έκτασης του προβλήματος. Αντίστοιχα, κατά την περίοδο 1995–2025, έχουν καταγραφεί δεκάδες περιστατικά δηλητηρίασης προστατευόμενων ειδών, όπως ο Μαυρόγυπας, το Όρνιο και ο Χρυσαετός, με σοβαρές επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα.

Όπως εύστοχα επισημαίνεται και σε πρόσφατο δημοσίευμα στη φιλοζωική στήλη «Κ9 LIFE» του περιοδικού «Κ» της Καθημερινής, σε αντίθεση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες ,όπου η πώληση και η χρήση δηλητηρίων ελέγχεται αυστηρά, καταγράφεται συστηματικά και επιτρέπεται μόνο σε επαγγελματίες, η Ελλάδα εξακολουθεί να μη συζητά σοβαρά το ζήτημα.

Παρά το γεγονός ότι η χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων έχει απαγορευθεί από το 1993 και ότι με τον Ν. 4830/2021 η θανάτωση ζώων έχει αυστηροποιηθεί ως κακούργημα, στην πράξη παρατηρείται σημαντικό κενό στην πρόληψη και στον έλεγχο των μέσων τέλεσης των σχετικών εγκλημάτων. Όπως έχει διαπιστωθεί από θεσμικούς φορείς και αναγνωρίζεται και από το ίδιο το ΥΠΑΑΤ, εξακολουθεί να υφίσταται προβληματική και συχνά ανεξέλεγκτη διακίνηση εξαιρετικά τοξικών ουσιών, όπως καρβαμιδικοί εστέρες, ενώ δεν λείπουν και περιπτώσεις παράνομης εισαγωγής τους στη χώρα.

Παρότι έχει θεσπιστεί η Κ.Υ.Α. ΥΠΕΝ/ΔΔΔ/83415/2715/2022 για τον συντονισμό των ελεγκτικών μηχανισμών και την αντιμετώπιση του φαινομένου, η εφαρμογή της παραμένει ελλιπής, ενώ εξακολουθούν να εγείρονται ζητήματα ως προς την επιχειρησιακή επάρκεια, τον συντονισμό των αρμόδιων υπηρεσιών και την ουσιαστική λειτουργία των προβλεπόμενων μηχανισμών.

Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

1. Ποιο είναι το ακριβές ισχύον νομοθετικό πλαίσιο που διέπει σήμερα την εισαγωγή, εμπορία και διάθεση φυτοπροστατευτικών προϊόντων και τοξικών ουσιών, και εάν προτίθεται η Κυβέρνηση να εξετάσει τη θέσπιση υποχρεωτικού μητρώου αγοράς και συστήματος πιστοποίησης χρηστών, ώστε να διασφαλιστεί αυστηρότερος έλεγχος της διάθεσης επικίνδυνων ουσιών;
2. Ποια στοχευμένα μέτρα έχουν ληφθεί για την αντιμετώπιση της λαθραίας εισαγωγής καρβαμιδικών εστέρων και λοιπών τοξικών ουσιών, καθώς και πόσοι έλεγχοι έχουν πραγματοποιηθεί από το 2024 έως σήμερα σε τελωνειακά σημεία και σημεία λιανικής πώλησης, και ποια είναι τα αποτελέσματα των σχετικών κυρώσεων;
3. Σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι έρευνες των διωκτικών αρχών για τα πρόσφατα περιστατικά σε Χαλκιδική, Δαδιά και Βόλο, εάν έχει υπάρξει συνεργασία για την ιχνηλάτηση των τοξικών ουσιών που χρησιμοποιήθηκαν και ποια είναι τα μέχρι στιγμής αποτελέσματα των τοξικολογικών εξετάσεων;
4. Πόσες υποθέσεις θανάτωσης ζώων με δηλητηριασμένα δολώματα έχουν καταγραφεί πανελλαδικά από τις αρχές του 2024 έως σήμερα και ποιο είναι το επίσημο ποσοστό εξιχνίασης των σχετικών κακουργημάτων;
5. Ποιος είναι ο απολογισμός εφαρμογής της Κ.Υ.Α. ΥΠΕΝ/ΔΔΔ/83415/2715/2022, εάν έχουν εκπονηθεί τα προβλεπόμενα Τοπικά Σχέδια Δράσης και πώς αξιολογείται ο επιχειρησιακός συντονισμός της ΕΛ.ΑΣ. με τις Δασικές Υπηρεσίες, καθώς και σε ποιες περιοχές επιχειρούν σήμερα οι Ειδικές Μονάδες Ανίχνευσης Δηλητηριασμένων Δολωμάτων (ΕΜΑΔΔ) με τους ειδικά εκπαιδευμένους σκύλους;

Οι ερωτώντες βουλευτές

Μανώλης Χριστοδουλάκης

Γιώργος Μουλκιώτης

Μανόλης Χνάρης