ΕΡΩΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΚΕ

Αθήνα, 19 Δεκεμβρίου 2025

Προς: Τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

          Τον Υπουργό Εσωτερικών 

Θέμα: Χρόνια καθυστέρηση και μη ολοκλήρωση της περιβαλλοντικής αποκατάστασης του ανενεργού λατομείου Ζωίτσα στην Αγία Μαρίνα Κορωπίου

Κύριοι Υπουργοί

Με απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας τον Οκτώβριο του 1997 ανεστάλη οριστικά η λειτουργία του λατομείου Ζωίτσα, στην περιοχή Αγίας Μαρίνας του Δήμου Κρωπίας, λόγω σοβαρών περιβαλλοντικών επιπτώσεων, με ταυτόχρονη δημιουργία σαφούς και δεσμευτικής υποχρέωσης της Πολιτείας και των αρμόδιων φορέων για την περιβαλλοντική αποκατάσταση του χώρου και την απόδοσή του στην κοινωνία και το φυσικό τοπίο.

Σημειώνεται, ότι το λατομείο “Ζωίτσα” ΑΛΕΒΕ βρίσκεται στη περιοχή Μακελλιάρι στο Κορωπί και έχει έκταση 300 στρέμματα, ενώ η αρχική άδεια λειτουργίας ήταν για 50 στρέμματα. Επιπλέον, λειτουργεί χωρίς έγκριση σε προστατευόμενους αρχαιολογικούς χώρους.Τα Λαμπρικά, όπου λειτουργούν τα λατομεία “Κυριακού”, κηρύχθηκαν αρχαιολογικός χώρος με απόφαση του Υπουργού Πολιτισμού (16/12/1996), ενώ η ίδια περιοχή βρίσκεται στη ζώνη προστασίας του Υμηττού, όπου απαγορεύεται η λειτουργία λατομείων.

Παρόλα αυτά, σχεδόν τρεις δεκαετίες μετά, η υποχρέωση αυτή παραμένει ουσιαστικά ανεκπλήρωτη. Αν και το 2005 υπογράφηκε πρωτόκολλο συνεργασίας μεταξύ του Οργανισμού Ρυθμιστικού Σχεδίου Αθήνας, του Δήμου Κρωπίας και του τότε ΕΣΔΚΝΑ (νυν ΕΔΣΝΑ), ενώ το 2007 εκπονήθηκε ειδική μελέτη μορφολογικής και βλαστητικής αποκατάστασης του χώρου, στην πράξη το λατομείο χρησιμοποιήθηκε επί σειρά ετών ως χώρος υποδοχής αποβλήτων εκσκαφών, κατασκευών και κατεδαφίσεων (ΑΕΚΚ), με την έννοια της «αποκατάστασης» να περιορίζεται κυρίως στην απόθεση αδρανών υλικών και όχι στην ολοκληρωμένη περιβαλλοντική επανένταξη του χώρου.

Ιδιαίτερα μετά το 2008, οπότε το λατομείο Ζωίτσα χαρακτηρίστηκε ως ο μοναδικός νόμιμος χώρος υποδοχής ΑΕΚΚ στην Αττική, κατέληγαν σε αυτό χιλιάδες τόνοι οικοδομικών αποβλήτων, χωρίς σαφή και δεσμευτικά χρονοδιαγράμματα ολοκλήρωσης της αποκατάστασης, χωρίς επαρκείς ελέγχους και χωρίς ουσιαστική λογοδοσία των εμπλεκόμενων φορέων.

Σύμφωνα με πρόσφατες καταγγελίες κατοίκων και τοπικών φορέων, καθώς και με τα πορίσματα αυτοψιών των αρμόδιων υπηρεσιών, στον χώρο του πρώην λατομείου καταγράφονται έντονα φαινόμενα διάβρωσης του εδάφους, σε συνδυασμό με την πλήρη απουσία δενδροφύτευσης και βλαστητικής αποκατάστασης, γεγονός που επιτείνει την περιβαλλοντική αστάθεια της περιοχής και αυξάνει τον κίνδυνο περαιτέρω υποβάθμισης.

Παράλληλα, έχουν παρατηρηθεί επαναλαμβανόμενα πλημμυρικά φαινόμενα, τα οποία επηρεάζουν άμεσα τόσο κατοικημένες περιοχές όσο και κρίσιμες δημόσιες υποδομές, μεταξύ των οποίων και σχολικές μονάδες της ευρύτερης περιοχής, δημιουργώντας εύλογες ανησυχίες για την ασφάλεια μαθητών, εκπαιδευτικών και κατοίκων.

Την ίδια στιγμή, εντός του χώρου εξακολουθεί να παραμένει εγκαταλελειμμένος μηχανολογικός εξοπλισμός, καθώς και παλαιές τεχνικές κατασκευές, χωρίς επαρκή μέτρα φύλαξης ή απομάκρυνσης, οι οποίες συνιστούν διαρκή και σοβαρό κίνδυνο για τη δημόσια ασφάλεια.

Η συνολική αυτή εικόνα παρατεταμένης εγκατάλειψης έχει ως αποτέλεσμα τη συνεχιζόμενη περιβαλλοντική υποβάθμιση του πρώην λατομικού χώρου και τη συστηματική επιδείνωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της Αγίας Μαρίνας Κορωπίου και του Κιτσίου, οι οποίοι επί δεκαετίες υφίστανται τις συνέπειες της έλλειψης ουσιαστικής κρατικής παρέμβασης.

Το γεγονός ότι, παρά το εκτενές και σαφές θεσμικό πλαίσιο που διέπει τα ανενεργά λατομεία και τη διαχείριση των ΑΕΚΚ (Ν. 4030/2011, ΥΑ 36259/1757/Ε103/2010 κ.ά.), η συγκεκριμένη περίπτωση παραμένει άλυτη, αναδεικνύει σοβαρές αδυναμίες στον σχεδιασμό, τον συντονισμό και τον έλεγχο των αρμόδιων φορέων, ενώ τα ιδιαίτερα μακρά χρονοδιαγράμματα που τίθενται κατά καιρούς για την ολοκλήρωση της αποκατάστασης εγείρουν εύλογα ερωτήματα ως προς την αποτελεσματικότητα της ακολουθούμενης πολιτικής.

Κατόπιν των ανωτέρω ερωτάσθε κ.κ. Υπουργοί:

1. Ποια είναι η σημερινή πραγματική κατάσταση του ανενεργού λατομείου Ζωίτσα και ποια τμήματα της προβλεπόμενης περιβαλλοντικής αποκατάστασης έχουν υλοποιηθεί μέχρι σήμερα, βάσει ποιας εγκεκριμένης μελέτης;
2. Ποια συγκεκριμένα και άμεσα μέτρα προτίθεται να λάβει το Υπουργείο για την αντιμετώπιση των φαινομένων διάβρωσης, την αποτροπή πλημμυρικών κινδύνων και την άρση της επικινδυνότητας από τον εγκαταλελειμμένο μηχανολογικό εξοπλισμό και τις παλαιές κατασκευές;
3. Πώς διασφαλίζεται ότι η διαχείριση των ΑΕΚΚ στον χώρο δεν υποκαθιστά ούτε καθυστερεί την ουσιαστική περιβαλλοντική αποκατάσταση του λατομείου, όπως αυτή προβλέπεται από την κείμενη νομοθεσία;
4. Ποιος είναι ο τελικός σχεδιασμός της Πολιτείας για τη χρήση του χώρου και πότε προβλέπεται να αποδοθεί πλήρως στην τοπική κοινωνία ως χώρος πρασίνου, αναψυχής και περιβαλλοντικής αναβάθμισης;

Παρακαλώ όπως καταθέσετε και τα ακόλουθα έγγραφα:

Α. Όλες τις Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) που έχουν εκπονηθεί για το ανωτέρω λατομείο, καθώς και τυχόν συμπληρώσεις ή τροποποιήσεις αυτών.

Β. Όλες τις Αποφάσεις Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) ή πράξεις απαλλαγής από περιβαλλοντική αδειοδότηση που έχουν εκδοθεί για το λατομείο.

Γ. Τον πλήρη φάκελο αδειοδότησης και λειτουργίας του λατομείου (διοικητικές πράξεις, παρατάσεις, ανακλήσεις, διακοπές λειτουργίας).

Δ. Αντίγραφα αποφάσεων του Συμβουλίου της Επικρατείας που αφορούν το συγκεκριμένο λατομείο, ιδίως την απόφαση του έτους 1997 με την οποία κρίθηκε η παύση/παρανομία της λειτουργίας του.

Ε. Έγγραφα, αποφάσεις ή μελέτες που αφορούν την αποκατάσταση του λατομικού χώρου και τυχόν μετέπειτα αξιοποίησή του.

Στ. Πορίσματα ελέγχων, εκθέσεις αυτοψίας, καταγγελίες ή πράξεις επιβολής κυρώσεων που αφορούν τη λειτουργία ή την αποκατάσταση του λατομείου.

Η. Τυχόν διαθέσιμους χάρτες, τοπογραφικά διαγράμματα ή στοιχεία οριοθέτησης του λατομικού χώρου.

Ο ερωτών βουλευτής

Μανώλης Χριστοδουλάκης