Τελικά, ούτε ο Τραμπ είναι άτρωτος.

Και οι πολίτες, όσο δυνατά κι αν τους μιλάς, κάποια στιγμή ζητούν να ακούσεις και εσύ.

Το αποτέλεσμα των αμερικανικών εκλογών βάζει ένα φρένο στην αλαζονεία της εξουσίας. Δεν τελειώνει τον τραμπισμό. Θα ήταν βολικό να το πιστέψουμε, αλλά θα ήταν λάθος.

Γιατί η ανασφάλεια που τον τροφοδότησε παραμένει. Όταν το νοίκι καταπίνει τον μισθό, όταν η περίθαλψη γίνεται πολυτέλεια και το σούπερ μάρκετ καθημερινός πονοκέφαλος, οι ωραίοι οικονομικοί δείκτες δεν φτάνουν. Κανείς δεν πληρώνει τους λογαριασμούς του με κυβερνητικά διαγράμματα. Και κανείς δεν θέλει να του εξηγούν πόσο καλά ζει, την ώρα που ο ίδιος ζορίζεται.

Αλλά υπάρχει κάτι που δεν χωράει εκπτώσεις: η δημοκρατία δεν είναι ιδιοκτησία όποιου κερδίζει τις εκλογές. Οι δικαστές δεν είναι καλοί μόνο όταν σε δικαιώνουν. Οι δημοσιογράφοι δεν είναι εχθροί όταν σε ελέγχουν. Και η διαφωνία δεν είναι προδοσία.

Ούτε ο κόσμος είναι οικόπεδο για να μοιράζεται με συμφωνίες μεταξύ ισχυρών. Η περιφρόνηση του διεθνούς δικαίου, η λογική «έχω τη δύναμη, άρα έχω και το δίκιο», κάνει τον πλανήτη πιο επικίνδυνο.

Ειδικά για μια χώρα όπως η Ελλάδα, αυτά έχουν πολύ συγκεκριμένο βάρος.

Οι χώρες διαφέρουν. Ο πειρασμός της εξουσίας να πιστέψει ότι δεν λογοδοτεί σε κανέναν, όμως, εμφανίζεται παντού.

Γι’ αυτό έχει σημασία η σημερινή κάλπη. Επειδή θυμίζει ότι η δύναμη έχει όρια. Και ότι η πολιτική κρίνεται τελικά σε δύο πολύ απλά πράγματα: αν μπορείς να ζεις αξιοπρεπώς και αν μπορείς να μιλάς ελεύθερα — ακόμη κι όταν αυτά που λες ενοχλούν εκείνον που κυβερνά